Голдуу миний мэргэжилтэй холбоотой зүйлс буюу мэдээллийн технологийн эргэн тойронд байх болов уу

6/30/2007

Software, Hardware, Adware, Spyware, Annoyware, ...

Software гэдэг үгийг бид Програм Хангамж гэж орчуулан хэрэглэдэг. Түүнчлэн Hardware гэдэг үгийг Техник Хангамж хэмээн орчуулдаг. Эдгээр орчуулгыг аваад үзвэл Програм, Техник гэсэн өөр үгнүүдийг оруулан ихэд буруу орчуулсан байгаа нь хараажийн илт зүйл билээ. Цаашлаад Adware, Spyware, Annoyware гэсэн үгүүдийг юу гэж орчуулах вэ?

Тэгэхээр Англи хэлнээ Glassware, Silverware, Owenware, Tableware гэх мэт үг нь Монгол хэлнээ буулгавал Шилэн эдлэл, Мөнгөн эдлэл, Шаазан эдлэл, Ширээний эдлэл гэх мэтээр буух болов уу? Энэ утгаараа software, hardware гэдэг үгсийг уян зөөлөн эдлэл, хатуу эдлэл гэж хэлж болох мэт. Гэвч Spyware гэдэгийг Тагнах Эдлэл хэмээвэл хачин сонсогдох юм. Харин хангамж гэдэгийн -мж гэсэн Монгол хэлний нэр үг үүсгэх энэхүү дагаврыг хэрэглээд үзье.

  • Software - Уямж
  • Hardware - Хатуумж
  • Adware - Зарламж
  • Spyware - Тагнамж
  • Annoyware - Залхаамж
Дээрх Уямж гэдэгт тайлбар хэлэхэд Уян + мж гэсэн хэлбэр Монгол хэлэнд байхгүй л дээ. Тэгээд ч шинэ үүссэн Уямж гэдэг маань Уях гэдэгтэй ижил язгууртай болж байгаа хэдий ч дээрх зохиосон аргаас харахад Уян гэдэг утга бас давхар илэрхийлэх, мөн хатуумждаа уягддаг гэсэн санааг ч давхар илтгэх нэр томьёо болж утгын хувьд зөв болох мэт.

Ингээд дээрх орчуулгыг санал болгож байна.

17 Сэтгэгдэл:

Tamir.J said...

Сайн байна уу,

Энд "-мж" гэдэг нь их аятайхан болжээ. Гэхдээ миний бодлоор soft гэхээр уян гээд hard гэхээр хатуу гээд махчилахаар нэг л сонин ч юм шиг. Эдгээрийг утгачилж орчуулмаар санагддаг юм. Анх Хөх хот руу 98 онд явж байхад нэг Өвөр монгол зөөлөн эд, хатуу эд гэж ярьж байсан бас л шууд орчуулчихсөн юм шиг байгаа юм. Гэхдээ надад ямар нэгэн санал болгох хувилбар алга, олон түмэн мэргэн ухаанаа уралдуулна бизээ.

Regards,
Tamir

bnm said...

минйи хувьд, Говийн орчуулга тун сайн болсон гэж бодож байна.
гэхдээ, хэр зэрэг хэрэглээ болохыг сайн мэдэхгүй юм.
ер тэгээд техникийн хэллэгүүдийн хувьд орчуулаад хэрэглээ болохгүй бол 2р хувилбар гэх юм уу, крилл үсэгрүү галилгалсан үгэн дээр тохтох нь тохиромжтой гэж бодож байна.

Chimee said...

Mini bodloor negent olon ulsad ene chigeeree heregleed zanshisan yumiig ter chigeer n hergelevel yasiin.
Harin togtoson tehnikiin tailbar toli bichigtei baih heregtei baih.
Gehdee yum hiij baigaa huniig demjij bn. Yum hiideggui humuus busdiig sain shuumjildeg baih.

Эрдэнэбилгүүн said...

Haraad baihad, angli helnii huvid soft gedeg ni zoolon gesen utgatai ch software gedeg ugiin huvid bol zoolon hatuug ilerhiilsen utga baihgui baiha. Ugiin garal uusel, ingej nerlesen shaltgaan geed yarival oor l baih l da. Mongol hel uruu shuud uyamj geed buulgahad hetsuu baih. Tuhain helniih ni ontslogoos bolood angli hel deer oilgomjtoi ch mongol hel shuud tegeed buuhaar hetsuu yum shig.
Edgeer ug helleguud heveeree uldsen ni deer baih, zaaval mongol hel uruu buulgahiin orond, negent standard bolson ugnuudiig mongol henii ugiin sand shuud avch heregleh ni ireeduitei baih. ingej bodov hehe..

erka said...

Амьтны аймаг, ургамлын аймаг гэдэг шиг санаа энд байна уу гэж бодож байна.

hardware shop гэхээр алх, харуул, хөрөө, бахь гээд гарт баригддаг багажнуудаа ерөнхийлөн нэрлэдэг.

software гэсэн ухагдахуун дотор оюуны бүтээлүүд, үүний дотор хууль дүрэм багтдаг.

Махчилбал хатуу үйл, зөөлөн үйл гэж ярьдагтай төстэйгээр буух болов уу.

Би хувьдаа туурвил (software), тоноглол (hardware) гэж буулгадаг.

Зохиогчийн эрхийн өмчлөлийн асуудалтай илүү ойрхон гэдэг утгаараа.

Янз бүрийн өгүүлбэр дотор тухайн нэр томъёо хэрхэн авцалдаж байна вэ гэсэн туршилт хийж үзэж байх хэрэгтэй мэт санагддаг.

Энд нэг туршилтын жишээ байна. Янз янзаар л оролдох хэрэгтэй байх.

http://medee.blugginout.com/

S.Erdenebat said...

saihan orchuuljee gehdee. minii bodloor edgeer ugnuudiig orchuulaad ogt hereggui.

Why geheer orchuulaad buh zuil deeree hereglechihlee gehed daraa daraagiin hoich uyiinhend l hetsuu bolno.

bas buruu orchuulsanaas bolj gajiltuud uusej magadgui.

negent olon ulsiin tuvshind heregleed zanshchihsan ugiig ene heveer n ashiglaad yavsan n deer.

Jishee n outsourcing gedeg ugiig yaaj orchuulah ve ?

bid orchuulalgui shuud kril useg ruu hurvuuleed yavj baigaa bolohgui zuil alga l bna harin ch amar.

Anonymous said...

Sonirholtoi l yum. Gevch olnii hereglej zanshsan ug hellegiig uurchilnu, utgachilna gedeg tiim ch amar ajil bish shuu. Eserguutseh humuustei zahaasaa avaad olon taardag. HAraad bhad IT-han l ene tal deer sanaa taviad baih shig. Uur salbariinhand ene ni taalagddaggui yum shigee.
Download-iig mongolchlood heregledeg murtluu Upload-iig upload l gedeg.

Download - Tatah (Serverees tatah)
Upload - Tulheh (Server ruu tulheh) gevel yamar bna? :D

Su

Төрөө said...

Миний бодлоор эдгээр IT-гийн ч гэлтгүй ер нь бүх л мэргэжлийн үг хэллэгийг орчуулалгүй ашиглавал зүгээр санагддаг. S.Erdenebat тай санал нэг байна. Жишээ нь бидний яриад байгаа SOFTWARE гэдгийг монголоор ПРОГРАМ ХАНГАМЖ гэдэг юм гэж л ойлгох хэрэгтэй. Тэрнээс биш уян, зөөлөн гэж махчлан орчуулж эсвэл туурвил ч гэнүү ойлгогдохгүй байдлаар орчуулах нь буруу гэж үзэж байна.

Г.Ганбат said...

Сэтгэгдэл бичсэн хүмүүсийн зарим нь огт орчуулах хэрэггүй гэсэн саналтай байх шиг байна. Миний бодлоор бол онож орчуулж чадвал тухайн үг, хэллэгийнхээ утгыг өөрийн сэтгэхүйгээр ойлгож авахад их дөхөмтэй болов уу гэж боддог.
Software гэдэг үгийг бид Програм хангамж гээд орчуулчихсан л байна шүү дээ. Гэтэл энэ маань буруу утга илэрхийлээд байгааг салбарынх нь хүмүүс мэдрээд байгаа учраас л өөрөөр орчуулах гэж үзээд байгаа хэрэг. Огт орчуулах хэрэггүй юм бол Совтваре гээд л явна биз дээ.
Минийхээр бол Гобигийн хувилбар боломжийн санагдаж байна.

BJcorp said...

ер нь бол зөв сайн орчуулаад хэрэглэвэл болно ш дээ. Яагаад болохгүй гэж та нарт анх software-ийг уямж гээд заагаад хэрэглээд ирсэн бол одоо бид тэгээд л хэрэглээд явах байсан байх гэж бодож байна. Тэгээд ч комьютерийн шинжлэх ухаан сүүлд гарч ирсэн болохоор бүүр боломжтой. харин тохиромжтой хувилбарыг нь л олох хэрэгтэй.
дээр сонсож байсан юм байна. түркэд нэг хүн компьютерийн үгнүүдийг өөрийнхөө хэл рүү орчуулаад толь бичиг гаргаж байсан гэж сонссон. гэхдээ тэр үгнүүдийг уншаад шууд ойлгож байна гэсэн. тэгэхээр бид ч гэсэн тиймэрхүү юм хийх хэрэгтэй

bayarhuu said...

Malware : gedgiig yaj orchuulah uu

Byambatsogt said...

Найзуудаа ингэж дэмий толгойгоо гашилгаад яах вэ. Монгол улс Мэдээлэл Технологийн хөгжлөөр хоцрогдож яваа. Тийм учраас тэр чигээр ашиглаад явсан дээр. Анхнаасаа ингэж яриж ойлгосон хүмүүс цаашид хөгжихөд бэрхшээлтэй учирна. Даяаршлагдаж буй энэ үед мэдээлэл технологийг локальчлах нь буруу гэж бодож байна. Орчин үетэйгээ хөл нийлүүлэн алхая гэж бодож байгаа бол нэг хэлээр ярих хэрэгтэй.
Харин галиглаж бол болно шүү дээ. Жишээ нь:
Framework- Фреймворк

batzorent said...

Buh ug hellegiig orchuulah shaardlagagui. Onovchtoi orchuulj bolj baigaa,mongol helend shuud buuj chadaj baigaa ugiig chadah hereer orchuulah ni zuitei.

Software, Hardware-n huvid oros ah naraas zeeldsen program hangamj, tehnik hangamj gedeg ni mergejliin bus hund ch oilgomjtoi.

Orchuulgyg matematik shig induktseer gargaj bolohgui bolov uu.

Otganbayar ahyn huvid jaahan iduktsleed baih shig baina.

Hel matematikaas yalgaatai.

Alivaa orchuulgyg dan mergejliin humuus oilgohoor hiih ni uchir dutagdaltai.

Anhlan suraltsaj bui hun, mergejliin bus hun ch gesen sonsood darui oilgohod amar baihyg bas bodoltshoh heregtei bolov uu.

Yur ni mergejliin ug hellegiin huvid tailbar toli ashiglaj boloh tul bolomjgui ugsiig orchuulah ni iluuts zui.

Enkhtaivan said...

hi Gobi

bi deer yed
Hardware - Hatuu Ed
Software - Zoolon Ed gj oruulj baij bilee.
ghdee minii huvid odor tutam nemegdej oorchlogdoj baidag computer technic-n hellegiig orchuulj bsnaas harin tailbarlasan n deer sanagdaj bn.

Enkhtaivan said...

hi Gobi

bi deer yed
Hardware - Hatuu Ed
Software - Zoolon Ed gj oruulj baij bilee.
ghdee minii huvid odor tutam nemegdej oorchlogdoj baidag computer technic-n hellegiig orchuulj bsnaas harin tailbarlasan n deer sanagdaj bn.

buree said...

Энэ их хуучны бичлэг болтой юм. Гэхдээ би өнөөдөр л уншиж байна. Хэл гэдэг өөрөө амьд амьтан лугаа өөрчлөгдөж хөгжиж, мөхөж байдаг гэж би ойлгодог. Тэгэхээр тухайн хэлээр хэр их хэрэглэгдэж байна тэр хирээр хэл хөгжиж, өөрчлөгдөж явдаг гэж ойлгодог. Тэгэхээх хүмүүс янз бүрээр аливаа зүйлийг орчуулаад зөв гэж баталахыг хичээдэг гэхдээ амьдрал өөрөө сонголтоо хийгээд хүмүүс хоорондоо юу гэж ярина тэрийг сонгосон зөв гэж бодож байна. Зохиомлоор хүчээр хэлэнд нэвтрүүлэх гээд бүтэхгүй л болов уу... Гэхдээ сонирхолтой санаа гаргаж байгаа сайхан л юм.Харин тэр өвөр монгол хэлэнд зөөлөн эд, хатуу эд гэдэг чинь хятад хэлэнд яаж ханзаар бичнэ түүнийг манай өвөрлөгч монголчууд шууд ярьдаг гэж би сонссон. Тийм ч учраас бид өвөр монгол хэлээр ярьж буйг сонсохоор галигласан хятад хэлээр яриад байгааг сонсдог юм билээ.

gobi said...

buree санал нэг байна. Гэхдээ амьдралаар сонгогдсоныг хүлээн зөвшөөрөх гэдэг нь заримдаа буруу мэдлэг, буруу ойлголтыг түгээж энэ нь заримдаа хортой үр дагавар дагуулах аюул байдаг.